ซื้อแฟรนไชส์หรือเปิดร้านเองดี? เทียบต้นทุนบนฐานเดียวกันก่อนตัดสินใจ

แฟรนไชส์กับร้านที่พัฒนาเองมีภาระต่างกัน การเทียบค่าแรกเข้ากับศูนย์บาทของร้านเองจึงยังไม่พอ ร้านเองอาจต้องใช้เวลาพัฒนาสินค้า ระบบและแบรนด์ ส่วนแฟรนไชส์อาจมีค่าธรรมเนียมและเงื่อนไขต่อเนื่องที่ต้องตรวจให้ครบ

ใส่สิ่งที่ร้านเองต้องสร้างขึ้นด้วย

นับต้นทุนทดลองสูตร การออกแบบ บรรจุภัณฑ์และระบบที่ยังไม่มี แยกค่าเปิดครั้งเดียวออกจากค่าใช้จ่ายประจำ อย่าให้ร้านเองดูถูกกว่าเพราะงานที่เจ้าของทำยังไม่ถูกบันทึก

ใช้ยอดขายเดียวกันเพื่อมองโครงสร้าง แล้วแยกทดสอบความเป็นจริง

การเทียบยอดขายเท่ากันช่วยบอกว่าค่าใช้จ่ายต่างกันอย่างไร แต่ข้อสมมติด้านลูกค้าอาจต่าง ควรทำอีกรอบด้วยยอดขายที่แต่ละทางเลือกมีหลักฐานรองรับ และบันทึกที่มาของตัวเลข

ความอิสระมีต้นทุน ส่วนระบบสำเร็จก็มีข้อจำกัด

ร้านเองอาจปรับสินค้าและช่องทางได้ แต่ต้องรับภาระสร้างระบบ ส่วนแฟรนไชส์ต้องอ่านข้อกำหนดพื้นที่ แหล่งซื้อและการใช้แบรนด์ ตารางกำไรไม่สามารถตีมูลค่าข้อผูกพันทุกแบบให้ได้

อย่าเลือกจากส่วนต่างเล็กน้อยในข้อมูลหยาบ

ถ้าผลต่างกำไรน้อยกว่าความไม่แน่นอนของค่าเช่าหรือยอดขาย ให้เก็บข้อมูลเพิ่มก่อน การใส่ทศนิยมไม่ได้ทำให้สมมติฐานแม่นขึ้น และการคืนทุนที่ดูเร็วกว่าก็ไม่ได้ลดความเสี่ยงสัญญาโดยอัตโนมัติ

หลักการของเครื่องมือ

ใช้สูตรเงินเตรียมและผลดำเนินงานเดียวกันทั้งสองทางเลือก ช่องค่าแรกเข้าและค่าธรรมเนียมร้านเองเริ่มต้น 0 เป็นตัวอย่าง ไม่ได้หมายความว่าร้านเองไม่มีต้นทุนพัฒนา

ตัวอย่างสมมติเพื่อทดลอง ไม่ใช่ข้อมูลกิจการจริง

ข้อมูลทางเลือกตัวอย่างแรก (ตัวเลือกอื่นเริ่มจากค่าตัวอย่าง สามารถแก้แยกได้):

• ชื่อทางเลือก: แฟรนไชส์
• ค่าแรกเข้า / สิทธิเริ่มต้น: 50000 บาท
• อุปกรณ์: 80000 บาท
• ตกแต่ง / เตรียมพื้นที่: 30000 บาท
• มัดจำที่จ่ายตอนเริ่ม (อาจคืนได้): 15000 บาท
• สต็อกแรกเข้า: 20000 บาท
• เงินสำรองเริ่มต้น: 30000 บาท
• ยอดขายสมมติต่อเดือน: 150000 บาท
• ต้นทุนสินค้าต่อยอดขาย: 40 %
• Royalties ต่อยอดขาย: 5 %
• กองทุนการตลาด / ค่าช่องทางต่อยอดขาย: 2 %
• ค่าเช่าต่อเดือน: 15000 บาท
• ค่าแรงรวมค่าตอบแทนผู้ทำงานต่อเดือน: 25000 บาท
• ค่าน้ำไฟต่อเดือน: 5000 บาท
• ค่าใช้จ่ายคงที่อื่นต่อเดือน: 3000 บาท

เปรียบเทียบตามสมมติฐานรายเดือน

แฟรนไชส์

• เงินเตรียมเริ่มต้น (บาท): 225,000.00
• ต้นทุนผันแปร/เดือน: 70,500.00
• ต้นทุนคงที่/เดือน: 48,000.00
• ผลดำเนินงาน/เดือน: 31,500.00
• ยอดขายคุ้มทุน/เดือน: 90,566.04
• คืนทุนแบบง่าย (เดือน): 7.14

เปิดร้านเอง

• เงินเตรียมเริ่มต้น (บาท): 175,000.00

• ต้นทุนผันแปร/เดือน: 60,000.00

• ต้นทุนคงที่/เดือน: 48,000.00

• ผลดำเนินงาน/เดือน: 42,000.00

• ยอดขายคุ้มทุน/เดือน: 80,000.00

• คืนทุนแบบง่าย (เดือน): 4.17

• เงินเตรียมรวมมัดจำ สต็อก และเงินสำรอง ไม่ใช่ค่าใช้จ่ายสูญทั้งหมด คืนทุนแบบง่าย = เงินเตรียมทั้งหมด ÷ ผลดำเนินงานบวกต่อเดือน โดยสมมติผลเท่าเดิมทุกเดือน ไม่ได้รวมการต่อสัญญา เงินลงทุนเพิ่ม หรือเวลารอเก็บเงิน

คำถามที่ควรตอบก่อนตัดสินใจ

• ค่าแรงเจ้าของอยู่ในทั้งสองฝั่งอย่างสอดคล้องไหม
• ต้นทุนสร้างระบบร้านเองถูกนับแล้วหรือยัง
• มีข้อผูกพันหลังเปิดที่ยังไม่ใส่หรือไม่
• ถ้าต้องเลิกกิจการทั้งสองฝั่งมีค่าใช้จ่ายอะไร

นำไปใช้ต่ออย่างไร

เปิด ซื้อแฟรนไชส์หรือเปิดร้านเองดี แล้วแทนค่าด้วยข้อมูลของคุณ เก็บผลรอบแรกไว้ก่อนปรับสมมติฐาน เพื่อเทียบว่าอะไรทำให้ผลเปลี่ยน อ่าน คู่มือทีละช่อง หากยังไม่แน่ใจว่าหน่วยหรือฐานคิดหมายถึงอะไร

แหล่งอ้างอิงและขอบเขต

• กรมพัฒนาธุรกิจการค้า — คู่มือแฟรนไชส์
• SBA — แนวคิดแผนธุรกิจ ต้นทุนเริ่มต้นและจุดคุ้มทุน (ไม่ใช่ข้อกฎหมายไทย)

ToolThai จัดทำชุดตัวเลือก เกณฑ์และตัวอย่างขึ้นเพื่อการศึกษา แหล่งข้างต้นประกอบเฉพาะแนวคิดหรือวิธีตรวจสอบ ไม่ได้รับรองผลกำไร ราคา หรือรายได้ของรายการในเครื่องมือ

ตรวจสมมติฐานก่อนใช้ผล

ร้านเองที่ไม่มี Royalty อาจมีค่าการตลาดและเวลาทดลองมากกว่า ให้คิดค่าใช้จ่ายเหล่านั้นก่อนเลือกจากกำไรรายเดือน

ช่องค่าแรกเข้าร้านเองเป็นศูนย์ไม่ได้แปลว่าการสร้างแบรนด์ฟรี และยอดคืนทุนขึ้นกับเงินสดจริงที่ยังไม่ได้ตรวจจากตลาด