คำนวณ BMI: หลักการ สูตร และวิธีอ่านผลลัพธ์
เข้าใจหลักการ สูตร ตัวอย่าง และวิธีตีความผลจากเครื่องมือคำนวณ BMI เพื่อใช้ตัวเลขประกอบการตัดสินใจได้อย่างเหมาะสม
คำตอบโดยสรุป
BMI คำนวณจากน้ำหนักกิโลกรัมหารด้วยส่วนสูงเป็นเมตรยกกำลังสอง แบบรวดเร็วใช้เพียงน้ำหนักและส่วนสูง ส่วนแบบละเอียดเพิ่มเกณฑ์แปลผล อายุ เพศ รอบเอว และสัดส่วนรอบเอวต่อส่วนสูงเพื่อช่วยคัดกรองผู้ใหญ่
เครื่องมือนี้ตอบคำถามอะไร
คำนวณ BMI และดูผลคัดกรองตามเกณฑ์ที่เลือก
หลักการที่อยู่เบื้องหลังผล
BMI = น้ำหนัก (กก.) ÷ ส่วนสูง² (เมตร) เกณฑ์เอเชีย/ไทยใช้ช่วงปกติ 18.5–22.9 ส่วนเกณฑ์สากลใช้ 18.5–24.9 ช่วงน้ำหนักคำนวณย้อนกลับจาก BMI เป้าหมาย × ส่วนสูง² และสัดส่วนรอบเอวต่อส่วนสูง = รอบเอว ÷ ส่วนสูง
ตัวอย่างและการตรวจคำตอบ
น้ำหนัก 65 กิโลกรัม สูง 170 เซนติเมตร จะได้ BMI ประมาณ 22.49 kg/m² ซึ่งอยู่ในช่วงน้ำหนักสมส่วนตามเกณฑ์เอเชีย/ไทย ช่วงน้ำหนักที่สัมพันธ์กับ BMI 18.5–22.9 อยู่ที่ประมาณ 53.5–66.2 กิโลกรัม
น้ำหนัก 65 กก. สูง 170 ซม. ได้ 65 ÷ 1.7² ≈ 22.49; อย่านำ 170 ไปยกกำลังสองโดยไม่แปลงเป็นเมตร
จุดที่ไม่ควรตีความเกินผล
BMI ไม่แยกกล้ามเนื้อกับไขมันและไม่วินิจฉัยโรค เด็ก วัยรุ่นและหญิงตั้งครรภ์ไม่ควรใช้เกณฑ์ผู้ใหญ่ทั่วไปสรุปสุขภาพ
BMI และรอบเอวเป็นเพียงการคัดกรองเบื้องต้น ผลลัพธ์ไม่ใช้แทนการตรวจสุขภาพหรือคำแนะนำจากแพทย์ เด็กและวัยรุ่นต้องใช้ BMI ตามอายุและเพศ หญิงตั้งครรภ์ไม่ควรใช้เกณฑ์ผู้ใหญ่ทั่วไป และผู้ที่มีโรคประจำตัวควรปรึกษาบุคลากรสาธารณสุข
ลองกับข้อมูลของคุณ
วัดน้ำหนักและส่วนสูงให้เป็นหน่วยที่ช่องระบุ เลือกเกณฑ์ก่อนอ่านช่วงผล และดูข้อจำกัดตามอายุหรือภาวะร่างกาย
แหล่งอ่านประกอบ
- องค์การอนามัยโลก — Obesity and overweight
- กรมอนามัย — BMI กับระยะทางความอ้วน
- กรมอนามัย — ใช้ BMI ร่วมกับรอบเอว
แหล่งอ้างอิงอธิบายหลักการ ไม่ได้หมายความว่าหน่วยงานนั้นรับรองผลของเครื่องมือ
คำถามที่พบบ่อย
BMI คำนวณอย่างไร?
นำน้ำหนักเป็นกิโลกรัมหารด้วยส่วนสูงเป็นเมตรยกกำลังสอง เช่น 65 ÷ 1.70² ได้ประมาณ 22.49
เกณฑ์เอเชีย/ไทยต่างจากเกณฑ์สากลอย่างไร?
ช่วงปกติของเกณฑ์เอเชีย/ไทยคือ 18.5–22.9 และเริ่มน้ำหนักเกินที่ 23 ส่วนเกณฑ์สากลมีช่วงปกติ 18.5–24.9 และเริ่มน้ำหนักเกินที่ 25
ทำไมต้องดูรอบเอวร่วมกับ BMI?
คนที่ BMI อยู่ในเกณฑ์อาจยังมีรอบเอวสูงได้ การใช้รอบเอวหรือสัดส่วนรอบเอวต่อส่วนสูงร่วมกันช่วยคัดกรองความเสี่ยงเพิ่มเติม
รอบเอวควรไม่เกินเท่าไร?
เกณฑ์คัดกรองที่ใช้ทั่วไปในคนเอเชียคือชายไม่เกิน 90 ซม. และหญิงไม่เกิน 80 ซม. กรมอนามัยยังแนะนำว่ารอบเอวควรไม่เกินครึ่งหนึ่งของส่วนสูง
เด็กใช้เครื่องมือนี้ได้หรือไม่?
ไม่ควรใช้เกณฑ์ผู้ใหญ่กับเด็กและวัยรุ่น เพราะต้องประเมิน BMI ตามอายุและเพศ เครื่องมือนี้กำหนดโหมดละเอียดสำหรับอายุ 20 ปีขึ้นไป
นักกีฬาใช้ BMI แปลผลได้แม่นยำหรือไม่?
ผู้ที่มีกล้ามเนื้อมากอาจมี BMI สูงโดยไม่ได้มีไขมันส่วนเกิน ควรใช้รอบเอว องค์ประกอบร่างกาย และคำแนะนำผู้เชี่ยวชาญร่วมด้วย